De restauratie van 2 scrapalbums met een heel bijzonder verhaal

Een jas- een gift van een Amerikaanse familie aan een Nederlandse familie tijdens de hongerwinter- en een klein briefje met het adres van de gever in de jaszak- zo begon een uitvoerige correspondentie tussen een Amerikaanse en Nederlandse familie. De brieven, de ansichtkaarten en de foto’s, alles is zorgvuldig bewaard gebleven en in 2 scrap albums geplakt. De albumbladen waren helaas niet van een geweldige kwaliteit papier. Bij ieder raadpleging brokkelde het papier af. De vraag aan mij als restaurator was dan ook om alle documenten los te halen en in eenzelfde ordening op nieuwe zuurvrije bladen over te zetten. Een hele klus -met veel items op iedere kant van een blad, de broze brieven trapsgewijs- om deze zonder schade los te maken. Een mooie bijdrage als restaurator om een bijzondere familiegeschiedenis weer volledig toegankelijk te kunnen maken.

OBJECTBESCHRIJVING Scrapboek 1en 2 zijn persoonlijke plakboeken vol met briefwisselingen, enveloppen, foto’s, ansichtkaarten, tekstbriefjes, tekeningen en schilderingen op papier, krantfragmenten, kalenderdelen samengesteld in en na de 2de wereldoorlog. De bladen zijn aan beide zijden beplakt met een of meerdere items. De brieven zijn, soms trapsgewijs, ingeplakt, geniet of met tape vastgezet. De foto’s zijn meestal ingeplakt met fotohoekjes. Soms staat er een jaartal onder genoteerd. Ook liggen er items los tussen de bladen of achter in het album. De papieren albumbladen zijn aan de linkerzijde gerild en dubbelgevouwen, zoals in een fotoalbum, en voorzien van 2 ponsgaten. De albums zijn samengesteld uit karton en bekleed met een gedecoreerd en embossed (kunst)leer. De bladen en de albums zijn met een touw door de ponsgaten met elkaar verbonden. Los van de albums is een envelop meegeleverd met een briefwisseling over verschillende jaren.

SCHADEBESCHRIJVING De albumomslagen zijn in redelijke staat. De dekbladen van de albumomslagen zijn van een inferieur materiaal, erg verkleurd en het papier is sterk gedegradeerd. De albumbladen zijn erg ‘brittle’, bij iedere aanraking of bij het omslaan van de bladen breken er delen af. De bladen zijn geheel of deels losgescheurd van de dubbelstroken. Ook hier is het papier erg zwak. De kwaliteit van de items is redelijk. Soms zijn ze erg verkleurd door de overzetting van zuren en lignine uit het albumpapier. Ook de wijze waarop de items zijn vastgezet zorgen voor verkleuringen en beschadigingen.

UITVOERING

De albumbladen zijn van een nieuw zuurvrij papier op eenzelfde maat vervaardigd en voorzien van een tweezijdige dubbelstrook en ponsgaten en extra rillijn

Digitale foto’s gemaakt per blad aan beide zijden (ter registratie om volgorde goed te kunnen volgen). De scandiskwaarop de foto’s staan wordt apart bijgeleverd
Ieder item is per blad losgemaakt van de drager en op eenzelfde volgorde als oorspronkelijk vastgezet
De items zijn droog gereinigd om opliggend stof en vuil zoveel mogelijk te verwijderen

De items zijn ontdaan van nietjes, tapes en andere schadelijke componenten
De restanten albumpapier en lijmresten zijn zoveel mogelijk van de items verwijderd (vaak was de lijm te hard om weg te nemen zonder beschadigingen te maken)
De vouwen van enkele items zijn teruggevouwen en gereduceerd

De scheurtjes in enkele items zijn gerepareerd om verdere inscheuring te voorkomen
De items zijn vastgezet op een verantwoorde conserverende wijze. De wijze waarop verschilt per categorie (foto/ansichtkaart/brief etc)
De oorspronkelijke fotohoekjes zijn zoveel mogelijk ontdaan van lijm en vezelresten en overgezet op de nieuwe albumbladen
De losse items zijn teruggeplaatst op de oorspronkelijke plaats daar waar het zeker was dat ze daar hoorden. Indien dit niet duidelijk was zijn ze op een nieuw albumvel gezet op de plek waar ze zijn aangetroffen
De brieven uit de envelop zijn toegevoegd op de plek waar ze, in jaartal, logischerwijze horen (blauw/groene boek) o
De jaartallen en teksten bij de foto’s op de oude albumbladen zijn uitgespaard en overgezet op de nieuwe albumbladen
De kalenders en kranten achter in de albums zijn gegroepeerd opgezet met een banderol op een nieuw albumvel om meer versteviging te geven
Aan de voor- en achterzijde van de albums is een transparant extra vel mee gebonden om bescherming te bieden tussen dekbladen, platten en eerste albumvel
De albumplatten zijn droog gereinigd en de voze hoeken en ingescheurde scharnieren gerepareerd. De sleetse delen zijn bijgekleurd (rode album)
Het totaal van de bladen zijn in de juiste volgorde weer door de gaten met het oorspronkelijke touw verbonden met de albumplatten